Load Plan là gì? Ai quyết định kiện hàng nào được lên máy bay trước?

Nhiều người cho rằng khi hàng hóa được đưa ra sân bay, việc tiếp theo chỉ đơn giản là chất tất cả lên máy bay và cất cánh. Thực tế, quy trình này phức tạp hơn rất nhiều. Mỗi chuyến bay đều phải tuân theo một Load Plan – bản kế hoạch chất xếp được tính toán chi tiết đến từng kilogram và từng vị trí trong khoang hàng.

Một kiện hàng không thể được đưa lên máy bay chỉ vì đến trước hay có kích thước nhỏ hơn. Thứ tự và vị trí chất xếp đều phải được tính toán để đảm bảo an toàn bay, tối ưu tải trọng và đáp ứng yêu cầu khai thác.

Vậy Load Plan là gì và ai là người quyết định lô hàng nào được ưu tiên lên máy bay?

Load Plan là gì?

Load Plan là bản kế hoạch chất xếp hàng hóa và hành lý lên máy bay trước mỗi chuyến bay.

Bản kế hoạch này quy định:

• Kiện hàng sẽ được đặt ở khoang nào.
• ULD hoặc pallet nào sẽ được sử dụng.
• Khối lượng của từng vị trí.
• Thứ tự đưa hàng lên máy bay.
• Phân bổ tải trọng để đảm bảo cân bằng.

Nói cách khác, Load Plan chính là “bản đồ” hướng dẫn toàn bộ hoạt động chất xếp trước giờ cất cánh.

Vì sao Load Plan quan trọng?

Đảm bảo cân bằng tải trọng

Máy bay không thể cất cánh an toàn nếu tải trọng phân bố không hợp lý.

Nếu hàng hóa tập trung quá nhiều về phía trước hoặc phía sau, trọng tâm máy bay sẽ bị thay đổi, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng điều khiển.

Load Plan giúp tính toán chính xác vị trí của từng lô hàng để giữ trọng tâm trong giới hạn cho phép.

Khai thác tối đa tải trọng

Mỗi chuyến bay đều có giới hạn về:

• Khối lượng cất cánh tối đa.
• Khối lượng hạ cánh.
• Khả năng chịu tải của từng khoang hàng.

Load Plan giúp tận dụng tối đa khả năng chuyên chở mà vẫn đảm bảo an toàn khai thác.

Tăng tốc độ bốc xếp

Khi mọi vị trí đều đã được xác định trước, đội ngũ Ramp Handling chỉ cần thực hiện đúng kế hoạch.

Điều này giúp rút ngắn thời gian quay đầu máy bay (Turnaround Time) và hạn chế chậm chuyến.

Ai là người lập Load Plan?

Load Plan không được xây dựng bởi một cá nhân duy nhất.

Đây là kết quả phối hợp giữa nhiều bộ phận như:

• Bộ phận điều phối khai thác (Operations Control).
• Load Controller hoặc Loadmaster.
• Nhân viên Weight & Balance.
• Đội ngũ Ramp Handling.
• Hãng hàng không.

Tại nhiều sân bay quốc tế, phần mềm chuyên dụng sẽ hỗ trợ tính toán, nhưng quyết định cuối cùng vẫn thuộc về nhân viên được cấp chứng chỉ khai thác.

Những yếu tố được tính toán trong Load Plan

Tổng trọng lượng hàng hóa

Trọng lượng của từng kiện hàng phải được cập nhật chính xác.

Sai lệch chỉ vài chục kilogram cũng có thể làm thay đổi kết quả tính toán tải trọng.

Kích thước kiện hàng

Không phải mọi kiện hàng đều có thể đặt ở bất kỳ vị trí nào.

Hàng quá khổ hoặc quá dài chỉ phù hợp với một số khoang nhất định.

Loại hàng hóa

Một số mặt hàng yêu cầu vị trí riêng, chẳng hạn:

• Hàng nguy hiểm (Dangerous Goods).
• Động vật sống.
• Hàng lạnh.
• Hàng giá trị cao.
• Hàng dễ vỡ.

Những loại hàng này phải tuân thủ quy định của ICAO, IATA và hãng hàng không.

Điểm đến

Đối với chuyến bay có nhiều điểm dừng, hàng hóa cần được sắp xếp sao cho thuận tiện cho việc dỡ hàng tại từng sân bay.

Điều này giúp giảm thời gian khai thác ở mỗi điểm trung chuyển.

Kiện hàng nào được ưu tiên lên máy bay trước?

Nhiều người nghĩ rằng hàng đến trước sẽ được xếp trước.

Thực tế, thứ tự này phụ thuộc vào nhiều yếu tố.

Các lô hàng thường được ưu tiên bao gồm:

Hàng Express

Đây là nhóm hàng có cam kết thời gian giao nhận nhanh.

Việc chậm chuyến có thể ảnh hưởng đến toàn bộ mạng lưới giao hàng.

Hàng dễ hỏng

Thực phẩm tươi sống, hoa tươi hoặc dược phẩm cần được vận chuyển nhanh để đảm bảo chất lượng.

Hàng kết nối chuyến bay

Nếu hàng phải nối chuyến tại sân bay khác, hãng hàng không sẽ ưu tiên để tránh lỡ chuyến tiếp theo.

Hàng theo hợp đồng đặc biệt

Một số khách hàng lớn hoặc dịch vụ Premium có thể được ưu tiên theo thỏa thuận với hãng hàng không.

Điều gì xảy ra nếu máy bay hết tải?

Đây là tình huống hoàn toàn có thể xảy ra.

Khi tổng trọng lượng vượt quá giới hạn cho phép, hãng hàng không sẽ phải lựa chọn những lô hàng được giữ lại.

Quyết định này dựa trên:

• Mức độ ưu tiên của dịch vụ.
• Thời gian giao hàng cam kết.
• Đặc tính hàng hóa.
• Kế hoạch khai thác chuyến bay tiếp theo.

Đây cũng là lý do nhiều doanh nghiệp được khuyến nghị bàn giao hàng trước Cut-off Time để tăng khả năng được xếp lên chuyến bay dự kiến.

Công nghệ trong lập Load Plan

Hiện nay, phần lớn các hãng hàng không sử dụng hệ thống Load Planning hiện đại.

Các phần mềm này có thể:

• Tự động tính trọng tâm máy bay.
• Phân bổ tải trọng theo thời gian thực.
• Kiểm tra giới hạn tải của từng khoang.
• Đề xuất phương án chất xếp tối ưu.

Nhờ đó, quá trình lập kế hoạch diễn ra nhanh hơn và giảm đáng kể sai sót so với phương pháp thủ công.

Kết luận

Load Plan là một trong những bước quan trọng nhất trong quy trình khai thác Air Cargo. Đây không chỉ là bản kế hoạch chất xếp hàng hóa mà còn là yếu tố quyết định đến an toàn chuyến bay, hiệu quả khai thác và khả năng giao hàng đúng lịch trình.

Hiểu rõ cách Load Plan được xây dựng sẽ giúp doanh nghiệp nhận thấy rằng việc một kiện hàng có được lên chuyến bay hay không không phụ thuộc vào yếu tố may mắn, mà dựa trên hàng loạt tiêu chuẩn kỹ thuật và quy định nghiêm ngặt của ngành hàng không. Chính sự chính xác trong từng phép tính và từng vị trí chất xếp đã góp phần đảm bảo mỗi chuyến bay cất cánh an toàn và đúng kế hoạch.

Xem thêm

Security Screening trong Airport Cargo là gì? Vì sao mọi lô hàng đều phải kiểm tra an ninh?

Ramp Handling là gì? Một lô hàng trải qua những gì từ Cargo Terminal đến khoang máy bay?